tugrul

Pivot ve Unpivot

Mon, 04 Jun 2007 11:17:00 +0300

Özellikle Excel'de ileri seviye kullanıcıların yoğun bir şekilde kullandıkları SQL Server 2000 ve öncesi versiyonlarda ise çoğunlukla birçok view ve procedure yaratarak çözmeye çalıştığımız PIVOT ve UNPIVOT konularına değinmeye çalışacağız.

PIVOT : Tablonuzda bulunan tekil değerlere uygun olarak Değerlerin Kolon haline dönüşmesini sağlar.
UNPIVOT : PIVOT halde bulunan bir tablonun Kolonlarının Değer haline dönüşmesini sağlar.

PIVOT

<pivot_clause> ::=
        ( aggregate_******** ( value_column )
        FOR pivot_column
        IN ( <column_list> )
    )

aggregate_******** : Sum, Count, vs gibi aggregate ******** ailesinin üyeleri kullanılarak PIVOT hale dönüştüreceğiniz tablo üzerinde gruplama işlemleri yapmanızı sağlar.

For : For ifadesinden sonra belirtilecek olan kolon tabloda değer halinde bulunan ve kolana dönüştürülerek PIVOT'u destekleyecek alanı belirtmenizi sağlar.

IN : In operatöründen sonraki kolon listesi hangi değerlerin kolona dönüştürüleceğini belirtmenizi sağlar.

Örnek 1:

USE AdventureWorks;
GO
SELECT VendorID, [164]

Reporting Services 5

Mon, 04 Jun 2007 11:16:00 +0300
Son makalemizde Reporting Services projemizde parametre alanlarını kullanmaktan bahsetmiştik u makalemizde ise raporlarımızda chart kullanmaktan bahsediyor olacağız.

Raporlamada verilerin doğruluğu ne kadar önemliyse görselliği de en az o kadar önemlidir. Bazı raporlar sayfalarca uzanmasına ve belki de firmanın stratejilerinde önemli rol oynayacak bilgiler vermesine rapmen çok anlaşılır olmayabilir. İşte bu aşamada raporunuzun grafiksel bir dil kullanarakda kullanıcının bakar bakmaz anlayacağı bazı sonuçları verebilmesi gerekir.

Eminim hepimizin izlediği genel seçim sonrası haberler olmuştur. Hangi siyasi parti hangi ilde yüzde kaç oy aldı, kaç oy o partiye gitti, en yakın rakibine ne kadar fark attı. Bunları rakamsal olarak ifade etmeye çalıştığınızda birçok insan için pekde birşey ifade etmezken günümüzde artık son derece gelişmiş olarak sunulabilen grafiksel anlatımla partilerin illerdeki yüzde oranlarını daha net görebiliyor ve analizini hemen oracıkta yapabiliyorduk. Burada da benzeri bir örnek ile geçtiğimiz makalelerde yaptığımıız Territory Name bazında parametrik ve gruplu raporumuz için grafiksel anlatımla ülkeler bazında satış bilgilerini göstermeye çalışacağız.
SQL Server Reporting Services'de chart kullanımı kesinlikle diğer raporlama araçları ile kıyaslanmayacak kadar kolay gerçekleştirilebiliyor.

Chart kullanacağınız rapor tasarım ortamına sağ tarafta bulunan toolbox'dan "Chart" nesnesini sürükleyip bırakmanız %50'lik bölümünü oluşturuyor işinizin. Hemen ardından zaten sürükleyip bıraktığınız nesne sizi yönlendirmeye başlıyor hangi field'ı nereye sürüklemeniz gerektiği konusunda.

Bu ekranda isters.. ( devamı )

Reporting Services 4

Mon, 04 Jun 2007 11:15:01 +0300
Şimdiye kadar 3 yazı ile ele aldığımız Reporting Services konusunun bir diğer önemli konusu olan parametre kullanımından bahsedeceğiz bu yazımızda. Raporlarda parametreler önemlidir, zira birçok raporda aylar, yıllar boyunca elde edilmiş datanın analizi yapılama çalışılır. Burada değişken olan bazı faktörler olmalıdır. Mesele yukarıdaki örneğimizde bulunan raporda tarih bilgisi parametrik olmalıdır.
Firmalarda bir takım özel raporlar haricinde tüm raporlar bir kere oluşturulur. Mesela Satış raporu tektir yazılım içerisinde. Ancak bu bazı sorunlara yol açabilir. Örneğin muhasebe departmanı aynı rapor içerisinde sadece son ayın kayıtlarını görmek istiyor olabilir, veya yönetim kurulu son 6 ayın, son 3 ayın ayrı ayrı raporlarını alarak stratejik kararlar alma yolunda olabilir. Bu durumda raporunuz tek olduğuna göre parametrik çalışabilmeli ve başlangıta alacağı başlangıç-bitiş tarihi parametrelerine göre kendini update edebilmelidir.

Bu işlemi bir nevi gelişmiş arama olarak düşünebilirsiniz. Bu durumda birden fazla parametrede olabilir elbette. Örneğin yaratacağınız bir raporda müşteri listesini verdiğinizi varsayalım. Ve hazırladığınız rapor bazı kampanyaların oluşturulması için kullanılacak. Bu durumda karşımıza ne gibi senaryolar gelebilirdi acaba :

Senaryo 1 : İstanbul'da ve İzmir'de oturan, 25 yaşın altında bekar ve üniversite mezunu bayanlar raporu
Senaryo 2 : Ankara'da oturan, evli, mesleği Bilgisayar Mühendisliği olan ve çocuk sahibi erkekler raporu
Senaryo 3 : Manisa'da oturan lise mezunu, evli, bayanlar raporu

Bu liste uzar gider... Tahmin edebileceğiniz gibi senaryo sayısı her geçen gün artabilir ve bu da sizin her talebe yeni bir rapor .. ( devamı )

Reporting Services 3

Mon, 04 Jun 2007 11:15:00 +0300
Bir önceki makalemizde ilk raporumuzu oluşturmuş ve raporun görüntülenmesini sağlamıştık. Bu makalede ise bir önceki makalemizde hazırladığımız örneğin formül alanlarıyla zenginleştirilmesini ve parametrik hale getirilmesini sağlamaya çalışacağız.

Formül alanları bir rapor ekranına SQL sorguları ile doğrudan getiremediğiniz bir takım hesaplamaların yapılmasının ardından veya hazır birtakım formül tagları kullanılarak oluşturulmuş alanlardır. Mesela hemen hemen her raporun üstünde bulunan sayfa numarasıi print date gibi bilgiler birer formül alanı oldukları gibi parasal alanlarda currency fonksiyonlarının çalıştırılmasının ardından virgülden sonra 2 basamak gösterilmesi de bir formül alanıdır.

İlk olarak raporumuza tarih ve sayfa numarası bilgilerini eklemeye çalışalım. Bunun için sol tarafta bulunan toolbox'dan text objesini alıyor ve tarih bilgisinin eklenmesini istediğim tasarım ortamına bırakıyorum. Aynı şekilde sayfa numarasının görünmesini istediğim yere de bir text objesi bırakıyorum.

Şimdi bu alanlardan birinin üzerinde mouse un sağ tuşuna tıklıyor ve "Expressions" menüsünü işaretliyorum. Bu sayede karşıma ayrı bir pencere içerisinde formül yazabileceğim bir editör açılıyor.

Edit Expression ekranında sol altta yer alan kısımları biraz inceleyelim.

Globals : PageNumber, PrintDate, Page N of M, vs gibi hazır formül alanlarını içerisinde barındırı. Sayfanın sadece footer veya header sectionında olabilirler.
Parameters : Raporunuza eklediğiniz parametre.. ( devamı )

Reporting Services 2

Mon, 04 Jun 2007 11:14:00 +0300
Bi önceki makalemizde genel olarak raporlamanın öneminden ve Microsoft'un SQL Server 2005 ile beraber raporlama konusunda bize sunduğu olanaklardan bahsetmiştik kısaca. Bu yazımız ile beraber ise artık basit seviyede raporlar oluşturmayı örğeniyor olacağız ve ilk raporumuzu oluşturacağız.

Bir önceki makalenin son cümlesinde de belirttiğim gibi yeni bir Reporting Services çözümü yaratmak için öncelikle Visual Studio 2005'i açmalı, File>New>Project menüsünü takiben karşınıza gelecek yeni proje yaratma ekranı içerisinde Business Intelligence Projects tabını işaretlemelisiniz. Açılan pencerenin sağ tarafında yer alan 6 proje template'inin 3 tanesi SQL Server 2005 Reporting Services için yaratılmıştır. Bu ekranda ilk olarak bir sihirbaz kullanarak raporumuzu yaratmayı inceleyeceğiz bu nedenle "Report Server Project Wizard" ı seçmeli ve uygulamamızı yaratmalıyız.

Projenin yaratılabilmesi için Visual Studio sizden birtakım bilgiler talep edecektir. Bunlardan ilki şüphesiz default dataset inizin yani raporunuzun başlangıç için kullanacağı datayı seçmeniz ve bununla ilgili olan server ı seçmenizdir. Server ı seçebilmek için sağ tarafta bulunan edit butonuna basmanız yeterlidir. Buradan da göreceğiniz üzere Reporting Services sadece SQL Server versiyonlarına değil hemen hemen bütün veritabanı tiplerine uyumluluk gösterecek ve bağlanmanız için gerekli sihirbaz arayüzlerini sizin için hazırlayacaktır.

Hemen arkasından gelecek olan ekran uygulamanızın başlangıç datası için getireceği bilginin sorgusunu yazmanız.. ( devamı )

Reporting Services 1

Mon, 04 Jun 2007 11:13:00 +0300
Firmaların en büyük ihtiyaçlarından bir taneside raporlamadır. Bu nedenle yazılım projelerinde rapor modülleri büyük önem taşımakta ve yer kaplamaktadır. Hatta bazı yazılım projelerinin %80'lik bölümünü raporların oluşturduğunu görmek çok da nadir karşılaşmadığımız durumlardan biridir.

Peki nedir raporlamayı bu kadar önemli kılan? Öncelikle uygulamaların %95'lik bölümünün arka planda bir veritabanı ile çalıştığını ve hemen hemen tüm uygulamalarında amacının bu veritabanlarına bilgi girişi olduğunu hatırlamamız gerekiyor. Örneğin müşteri yönetimini sağladığınız bir CRM modülü. Burada temel amaç müşteri bilgilerinin doğru formatta toplanması ve yaratılan form alanları sayesinde veritabanında toplanmasıdır. Böyle bir uygulama için veritabanı mı yoksa uygulamamı önemli tartışması başlatacak olursak şüphesiz cevapların %99'u veritabanının daha önemli olduğu yönünde olacaktır. Zira müşteri bilgilerinin girilebileceği bir form yaratmak herhangi bir teknoloji ile çokda zaman kaybetmeden gerçekleştirilebilsede girilmiş verilerin tekrar kazanılması çok da kolay olmayacak size uykusuz geceler kazandıracaktır. Bu aşamada şu cümleyi söylemek özel durumlar haricinde yanlış olmaz zannediyorum.
"Bir firma uygulamasından vazgeçebilir ama veritabanından asla..."

Veritabanının bu kadar önemli olduğu bir ortamda şüphesiz verilerin analizi ve firmanın bir takım stratejik kararlarını, firma geçmişi ile ilgili doğru saptamalarını bu veritabanı aracılığı ile yapabiliyor olması önem taşıyor. Bazı firmalar sadece bu verilerin takibi ve gerekli görülen zamanlarda raporlanması için istihdam yaratıyorlar. Bu da raporlamanın önemini bir kez daha göz önüne seriyor.

Yukarıda da söylediğimiz gibi hemen her uygulamanın içerisinde raporlamaya ihtiyaç vardır, çünkü uygulama ar.. ( devamı )

KEHF SURESİ - Şemsiyeli Dua

Wed, 30 May 2007 11:03:00 +0300
Ö. Faruk GÜLDEREN
Şehrin kara teslim olduğu günlerden biriydi. Otobüsten indiğinde kendini daha fazla tutamamıştı. Gözlerinden dökülen birkaç damla yaş, yanaklarına kadar süzülmüştü. Kenarı bembeyaz ağaçlarla dolu yoldan evine doğru yürüyordu. Başı öne eğik, yavaş adımlarla ilerliyordu. Kolları, karın ağırlığından yere değecek ağaç dalları gibiydi. Omzuna sanki çok ağır bir yük bırakılmıştı.
Kapıyı açan eşine selâm verdiğinde, dudaklarında zoraki bir tebessüm vardı. Çocuklarını uzun zamandır görmüyormuş gibi hasretle kucaklayıp öptü. Eşi, bir yandan akşam yemeği için sofrayı hazırlarken, bir yandan da Metin Bey’in bu hâlini düşünüyordu. Bugün kontrol için hastaneye gidecekti, acaba akciğerindeki hastalık mı ilerlemişti? Eşinin çehresini saran hüznün sebebi ne olabilirdi ki? Derin bir iç çekip tabakları doldurmaya koyuldu.
O akşam, yemeklerini sessizce yediler, belli ki sofranın başındaki herkes iç dünyasına dalmıştı. Evin hanımı bir terslik olduğunu sezmiş, çocuklar da bu havayı hissetmişler, ağızlarına kilit vurmuşlardı. Anlaşılan, babaları bu akşam onlarla oyun oynamayacak, okulda neler yaptıklarını sabırla dinlemeyecekti. Şimdi ne şirinlik, ne de yaramazlık yapmanın zamanıydı.
Metin Bey ise, bugün öğrendiklerini nereye gömeceğini, bu sırrı eşi ve çocuklarından nasıl saklayabileceğini düşünüyordu. Acaba derdini, semayı donatan yıldızlara mı fısıldamalıydı, yoksa geceyi aydınlatan kandile mi ödünç vermeliydi? Ne olursa olsun çocuklarına söylememeli, onların gözlerindeki hayat parıltısını söndürmemeliydi.
Sofra kaldırılırken Metin Bey abdest alıyordu. Biraz sonra ailecek oturma odasında namaza durdular. Evlerinin bu köşesini mescit olarak kullanıyorlardı. Sesindeki titreme, Metin Bey’in İlâhî huzurda nasıl bir ruh hâline büründüğünün de bir remziydi. Tesbihat yapıldıktan sonra evi derin bir sessizlik kaplamıştı.
Sess.. ( devamı )

ALDANDI

Wed, 30 May 2007 10:10:00 +0300

ALDANDI

**ALDANDI!***

Hele bir anlatıver Güzel Dost! Kimler aldandı?
- Cehennemi hesaba katmayan dindar aldandı!
Çünkü Kur'an şöyle anlattı: 'Allah tarafından hiç hesaba
katmadıkları karşılarına çıkıverdi...' (Zümer 47) Söyle
bana Can Dostum kimler aldandı?
- Cennetteki yerini hazır bilen herkes aldandı!
Zira Kur'an '..O öyle sizin kuruntu ve hayallerinizle olacak iş
değil.' buyurmuştu. (Nisa 123) Bir daha söyleyiver başka kimler
aldandı?

- Ölüm yokmuş gibi yaşayan dünyaperest aldandı!
Zira Kur'an turrayı şöyle bastı: 'Her nerede olursanız olunuz
ölüm size yetişir! Velev eflake ser çekmiş surlarda bulunun!'
(Nisa 78)
Güzel Dost! Anlat bana daha kimler aldandı?
- Ameline güvenen abid aldandı!
Çünkü Efendimiz (as) şöyle ferman buyurdu:
"Zinhar aldanmayın! Hiç kimse ameli ile kurtulamaz!"
Soruldu: "Sen de mi Ya Rasulallah?"
Cevap verdi: "Evet ben de!"
Başka kim kandı, kimler aldandı?
- Salih amel işliyorum sanan riyakar aldandı!
Çünkü Kutsi Hadiste Allah Teala şöyle buyurdu: "..Kim bir amel
işler de o amele benimle birlikte bir başkasını ortak ederse onu ve
şirkini baş başa bırakırım."
Anlatıver Hakîm! Sonra kim aldandı?
- "Aleme telkin verip kendini unutan vâiz aldandı!"
'İnsanlara iyilik emreder de kendinizi unutur musunuz? Halbuki kitap
okuyorsunuz, artık akıl etmez misiniz?' (Bakara 44)
Başka var mı? Daha kim aldandı?
- Rabbini bırakıp hevasına kulluk eden aldandı!
'Gördün mü o hevasını ilah edineni? Artık ona sen mi vekil
olacaksın. Yoksa onların çoğunu işitirler veya akıl ederler mi
sanıyorsun? Onlar sırf hayvan gibi hatta gidişçe daha
sapkındırlar?' (Furkan 43-44)
Hele bir anlat Sevgili Dost! Başka kimler aldandı?
- Rahmete güvenip kendini emni.. ( devamı )

Veritabanı yerine XML!

Thu, 30 Nov 2006 15:18:00 +0200

Veritabanı yerine XML!

Merhabalar Arkadaşlar, Özellikle .Net ile birlikte gelen yeni özelliklerden bir tane serialization işlemi, eminimki daha önceden mutlaka bir yerlerde duymuşsunuzdur okumuşsunuzdur, belkide biliyorsunuzdur ancak ben bu yazımda seriileştirme işlemini ufak bir tabloda nasıl kullanabileceğiniz üstünde duracağım. Yani çok az bir veriniz varsa bu veriyi bir Veritabanı sistemi yerine direk serialization kullanarak saklamanın yöntemini anlatacağım. Hızlıca başlayalım hemen yeni bir Windows Uygulaması açın, ismine de Serialize yazın. Oluşan formun üst tarafına 4 tane button, alt tarafına ise bir adet DataGrid yerleştirin ve butonların isimlerini aşağıdaki resime göre düzenleyin.

Şimdi aslında ilk yapacağımız iş bu DataGrid de görüntülenecek olan basit şekildeki DataSet i oluşturmak, Dataseti bir kere oluşturduktan sonra aslında bir daha bu buton a gerek kalmıyor. Data Set butonua iki kere tıklatın ve açılacak olan bölüme şu kodları yazın.

Dim dt As DataTable

Priv.. ( devamı )

INFOPATH (2/2)

Thu, 30 Nov 2006 13:13:00 +0200

INFOPATH (2/2)

Form ve Validation Olayları

InfoPath ile jscript veya vbscript (ikisi karma kullanılamıyor) kullanarak, istediğimiz işlemleri gerçekleştirebiliriz. Kullanacağımız bu kod parçalarını, handi anda ateşlenmesini istiyorsak, o olayın arkasına yazmalıyız.

InfoPath olayları form olayları ve data validation olayları olmak üzere ikiye ayrılır. Bunlar aşağıdaki tablolarda, açıklamalarıyla birlikte belirtilmiştir.

Form olayları:

Olay

Tanım

OnAfterImport

Formlar birleştirildiğinde gerçekleşir.

OnClick

Komut düğmesi tıklandığında gerçekleşir.

OnLoad

Formun başlangıç durumunda gerçekleşir. Form ilk görünmeden önce ateşlenir.

OnSubmitRequest

Forma veri eklendiğinde meydana gelir.

OnSwitchView

Görünüm açıldığında meydana gelir.

Olay	Tanım
OnAfterImport	Formlar birleştirildiğinde gerçekleşir.
OnClick	Komut düğmesi tıklandığında gerçekleşir.
OnLoad	Formun başlangıç durumunda gerçekleşir. Form ilk görünmeden önce ateşlenir.
OnSubmitRequest	Forma veri eklendiğinde meydana gelir.
OnSwitchView	Görünüm açıldığında meydana gelir.